Bán liên chi (tên khoa học: Scutellaria barbata D. Don), còn gọi là hoàng cầm râu, cỏ đa niên, là một vị thuốc quen thuộc trong y học cổ truyền.
🌿 Đặc điểm thực vật:
• Thân: Cây thảo sống lâu năm, thân nhỏ, mọc bò lan, phân nhiều nhánh, chiều cao khoảng 30–50 cm.
• Lá: Lá mọc đối, hình mác hẹp hoặc hình trái xoan, mép lá hơi có răng cưa nhỏ, mặt lá xanh nhạt, gân lá rõ.
• Hoa: Hoa nhỏ, mọc ở nách lá hoặc đầu cành, thường có màu tím nhạt hoặc xanh tím. Đài hoa có hình dạng đặc biệt như cái khiên nhỏ (nên mới có tên “Scutellaria” – nghĩa là cái khiên).
• Quả: Quả bế nhỏ, hình cầu, chứa hạt nâu đen.
🌱 Phân bố:
Cây mọc hoang ở nhiều vùng nhiệt đới châu Á, trong đó có Việt Nam (thường gặp ở các bờ ruộng, ven đồi, đất ẩm).
💊 Công dụng trong y học cổ truyền:
• Vị đắng, tính hàn.
• Quy kinh: Can, Phế, Tiểu trường.
• Tác dụng: Thanh nhiệt giải độc, lợi tiểu, hoạt huyết, tiêu thũng.
• Thường dùng trong các bài thuốc trị: viêm nhiễm, áp xe, viêm gan, ung thư, u nhọt, bí tiểu, băng huyết, kinh nguyệt không đều.
👉 Bán liên chi thường được dùng phối hợp với các vị thuốc khác như bạch hoa xà thiệt thảo, kim ngân hoa, hoàng liên để tăng hiệu quả điều trị.

